Για την Πολιτική, την Θρησκεία, την Αλληλεγγύη

ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ: ΑΡΘΡΑ ΗMEΡΟΜΗΝΙΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗΣ:

Σύμφωνα με μια γνωστή «προσέγγιση» τέτοιες μέρες πριν 2016 χρόνια ήρθε στον κόσμο μία προσωπικότητα που έμελλε να αλλάξει την ιστορία της ανθρωπότητας, ο Ιησούς Χριστός. Ανεξαρτήτως των ανακατασκευών των εκάστοτε θρησκευτικών δογμάτων η ζωή του Χριστού επί της γης από την γέννηση μέχρι και τον θάνατο του, ήταν η ζωή ενός ξένου, κυνηγημένου, πρόσφυγα και μετανάστη.

Από την γέννηση του στην παγωμένη φάτνη στην Βηθλεέμ ο Χριστός διώκεται από τον βασιλιά Ηρώδη, με αποτέλεσμα να καταφύγει πρόσφυγας στην μακρινή Αίγυπτο. Ύστερα επανέρχεται στην Ναζαρέτ και περιφέρεται από πόλη σε πόλη για να κηρύξει το μήνυμα του, με αποτέλεσμα στα τριάντα τρία του χρόνια να σταυρωθεί από τους τότε ισχυρούς.

Στο πέρασμα των αιώνων πολλά θρησκευτικά ρεύματα ανασυγκρότησαν την διδασκαλία του Χριστού με αποτέλεσμα να υπάρχουν στην χριστιανική θρησκεία πολλές διασπάσεις (Ορθοδοξία, Καθολικισμός, Προτεσταντισμός), αλλά και να οδηγηθεί η ανθρωπότητα σε σκοτεινές και καταπιεστικές περιόδους, όπως η Ιερά Εξέταση.

Νεωτερικότητα

Μόνο με την έλευση της νεωτερικότητας ασκείται μία βαθιά κριτική στην θρησκεία η οποία αρχίζει συστηματικά από τον Χομπς και φτάνει μέχρι τον Φόϋερμπαχ, τον Μαρξ  και στο αποκορύφωμα της στον Νίτσε. Ο Φόϋερμπαχ όντας πρώιμος υλιστής υποστηρίζει ότι η θρησκεία είναι δημιούργημα των ανθρώπων, το οποίο για ιστορικούς λόγους από αντικείμενο της ανθρωπότητας έγινε υποκείμενο της. Η λύση κατά τον Φόϋερμπαχ για να πραγματωθούν οι αξίες της αγάπης και της ισότητας που κηρύττει ο Χριστιανισμός είναι να ξεφύγει από την μεταφυσική και την μεταθανάτια πραγμάτωση των αξιών, ώστε οι αξίες να αποκτήσουν μία υλική υπόσταση στον εγκόσμιο βίο μέσω της κοινωνικοποίησης τους. Με λίγα λόγια ο Φόϋερμπαχ προτείνει τον υλικό εξανθρωπισμό του μέχρι πρότινος μεταφυσικού Θεού. Ο Μαρξ από την άλλη θεωρεί ότι η θρησκεία είναι το όπιο του λαού, το οποίο χρησιμοποιείται από τους κυρίαρχους για να εσωτερικεύσουν οι καταπιεσμένοι και οι αδύναμοι της κοινωνίας την αδικία και να φυσικοποιήσουν την εκμετάλλευση. Στο ίδιο συμπέρασμα αλλά με διαφορετικά ερμηνευτικά εργαλεία οδηγείται και ο μεγαλύτερος επικριτής του Χριστιανισμού ο Νίτσε. Ο Γερμανός φιλόλογος δια της γενεαλογικής μεθόδου βούτηξε στα βάθη των ψυχικών συγκροτήσεων των Χριστιανών και εξήγαγε το συμπέρασμα ότι ο Χριστιανισμός διαμελίζει την ψυχή των υποκειμένων διότι η προσμονή για μεταθάνατον δικαίωση ενεργοποιεί στα άτομα το αίσθημα της ενοχής, της μνησικακίας και της αλλοτρίωσης προς τους συνανθρώπους τους αλλά και προς τους ίδιους τους εαυτούς τους. Για αυτόν τον λόγο κατά τον Νίτσε ο πρώτος και τελευταίος Χριστιανός που πάτησε στην γη ήταν ο Χριστός.

Νεοφιλελευθερισμός

Τις τελευταίες δεκαετίες όπου επικρατεί ο νεοφιλελεύθερος καπιταλισμός παρατηρούμε τον τρόπο που το κεφαλαιοκρατικό σύστημα ενσωματώνει στους ιδεολογικούς του μηχανισμούς τα θρησκευτικά προτάγματα, διά ενός μικροαστικού και μασκαρεμένου <<ανθρωπισμού>>. Πιο επεξηγηματικά, όπως γνωρίζουμε ο νεοφιλελευθερισμός οξύνει τις αντιθέσεις προκαλώντας γενικευμένη αντιπαλότητα: αγορά εναντίον κρατικής παρέμβασης, ιδιωτικός τομέας έναντι δημοσίου τομέα και  άτομο εναντίον συλλογικότητας, με αποτέλεσμα η αντιπαλότητα ανάμεσα στο κεφάλαιο και την εργασία να παίρνει οξυμένες ταξικές μορφές.

Στις ημέρες ειδικά των θρησκευτικών γιορτών όπως είναι τα <<Χριστούγεννα>> όπου οι συμβολισμοί και οι τελετουργίες αποκτούν μεγαλύτερη σημασία, παρατηρούμε μία πλημμυρίδα κινήσεων προς του ανήμπορους και αδύναμους κοινωνικά ανθρώπους η οποία συμπυκνώνεται στην έννοια της <<φιλανθρωπίας>>. Επειδή οι λέξεις εμπεριέχουν υλικότητες και ιστορικότητες η έννοια της φιλανθρωπίας είναι εξευτελιστική για το ανθρώπινο γένος, καθώς τίθεται με όρους κοινωνικού κανιβαλισμού. Πιο συγκεκριμένα, η φιλανθρωπία είναι μία έννοια που ο νεοφιλελευθερισμός την χρησιμοποιεί συστηματικά τις τελευταίες δεκαετίες με μοναδικό σκοπό να πλήξει ιδεολογικά και πολιτικά το κοινωνικό κράτος και τις θεσμικές προστασίες υπέρ των αδύναμων.

Φιλανθρωπία

Είναι χαρακτηριστικό, ότι ο τρόπος που τίθεται η έννοια της φιλανθρωπίας από τους νεοφιλελεύθερους ιδεολογικούς μηχανισμούς έχει σαν μοναδικό σκοπό να μετατοπίσει τα μείζονα κοινωνικά ζητήματα της φτώχειας και της εκμετάλλευσης στον ιδιωτικό βίο των ανθρώπων. Με αυτόν τον τρόπο τα τεράστια αυτά κοινωνικά ζητήματα όπως της κοινωνικής περιθωριοποίησης και της ένδειας φυσικοποιούνται στις συνειδήσεις των ανθρώπων και προωθείται ο κοινωνικός δαρβινισμός και ο άκρατος ατομικισμός. Επιπλέον, το πιο εξοργιστικό φαινόμενο των ημερών είναι ότι οι άνθρωποι που αναδεικνύονται ως φιλάνθρωποι στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων αλλά και στις τηλεοπτικές εκπομπές είναι εκείνοι οι οποίοι όλο τον χρόνο μας βομβαρδίζουν λέγοντας ότι ο ελληνικός λαός ζει πάνω από τις δυνατότητες του και ότι οι φτωχοί είναι φτωχοί επειδή είναι τεμπέληδες.

Μάλιστα είδαμε και πολιτικό να παίζει αγώνα ποδοσφαίρου με ομάδα αστέγων την ίδια στιγμή που η άποψη του για τους άστεγους και τις αδύναμες κοινωνικές ομάδες είναι ότι φτάσανε στην κοινωνική εξαθλίωση λόγω της έλλειψης δεξιοτήτων που ζητάει η αγορά. Αυτή την υποκρισία που βλέπουμε ξεκάθαρα στα προαναφερθέντα παραδείγματα σφυρηλατεί ο Νίτσε, καθώς στον νεοφιλελευθερισμό η φαινομενική φιλανθρωπία προς τους κοινωνικά απόρους δεν είναι τίποτε άλλο από το μίσος σε οτιδήποτε συλλογικό και κοινωνικό. Για αυτό αντί της φιλανθρωπίας θα πρέπει να δώσουμε έμφαση στην έννοια της αλληλεγγύης η οποία δεν θυμάται τους συνανθρώπους μας μόνο την ημέρες των Χριστουγέννων, αλλά όλο τον χρόνο και ανά πάσα στιγμή.

Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα, της ιδιωτικοποίησης της πολιτικής που επιφέρει ο νεοφιλελευθερισμός είναι η αντιμετώπιση των προσφύγων, Πιο συγκεκριμένα, πολλά κόμματα και φορείς που αυτοπροσδιορίζονται ως χριστιανοί υποστηρίζουν λυσσαλέα ότι οι πρόσφυγες θα μας αλλοιώσουν τον πολιτισμό και ότι είναι υπάνθρωποι που θέλουν να βλάψουν τα ευρωπαϊκά ιδεώδη. Το προαναφερθέν φαίνεται γλαφυρά στο μόνιμο επιχείρημα κάθε φασίστα: <<όταν κάποια συλλογικότητα ή η κοινωνία βοηθάει τους πρόσφυγες, οι φασίστες λένε να τους πάρετε σπίτια σας. Η προαναφερθείσα φράση δείχνει φανερά ότι ο νεοφιλελευθερισμός οπλίζει τα χέρια του φασισμού και ότι ο φασισμός εμπεριέχει τα προτάγματα του νεοφιλελευθερισμού, καθώς και τα δύο ρεύματα φυσικοποιούν τα κοινωνικά προβλήματα, μισώντας καθετί συλλογικό που αναδεικνύεται από τις αδύναμες τάξεις, για αναγάγουν όλα τα κοινωνικά προβλήματα  ή στην ιδιωτική σφαίρα ή στη φυλετική.

Αλληλεγγύη

Εν κατακλείδι, την ώρα που ο <<πόλεμος>> των κυρίαρχων τάξεων σε οτιδήποτε συλλογικό και χειραφετητικό μαίνεται, η μοναδική απάντηση που μπορούμε και πρέπει να δώσουμε είναι η αλληλεγγύη έτσι ώστε να περιφρουρήσουμε τις φάτνες της εποχής μας, διευρύνοντας  την συνεργασία και την αλληλοβοήθεια μεταξύ των ανθρώπων. Όπως σημείωνε ο σπουδαίος Εδουάρδο Γκαλεάνο:   «Δεν πιστεύω στη φιλανθρωπία, πιστεύω στην αλληλεγγύη. Η φιλανθρωπία είναι κατακόρυφη, άρα είναι ντροπιαστική. Πηγαίνει από πάνω προς τα κάτω. Η αλληλεγγύη είναι οριζόντια. Σέβεται τον άλλο και μαθαίνεις από αυτόν. Έχω πολλά να μάθω από άλλους ανθρώπους».

Του Άντι Κοτζάι

Top